Schrijven voor het web

Naar effectieve webformulieren

De uitwisseling van gegevens tussen computers is op het web vaak snel en intensief. Maar in het contact tussen uw website en bezoekers is juist een beheerste en gedoseerde aanpak verstandig. Dat geldt zeker voor webformulieren.

Liever niet?

Formulieren zijn een belangrijke manier om bezoekers op een website gestructureerd gegevens te laten versturen. Juist de anonieme keuzevrijheid van het web maakt het tot een krachtige aanvulling op andere communicatiemiddelen als telefoon of brochure. Maar al te vaak moet ik mijn geboortedatum, omzetcijfers en schoenmaat opgeven om me te abonneren op een e-zine (elektronische nieuwsbrief via e-mail) te ontvangen. Terwijl mijn e-mailadres echt afdoende is.

De bril van uw bezoeker

Daarmee heeft u meteen de belangrijkste vuistregel voor het maken van een formulier in het vizier: verplaats u allereerst in de bezoeker. Stel alleen de noodzakelijkste vragen. Gebruik zo min mogelijk vragen (formuliervelden). Als u toch vragen moet stellen: motiveer invullers met de toegevoegde waarde ("Dit formulier is eenmalig. Bij uw volgende bezoek volstaat n klik."). Help het richtingsgevoel van de invuller. Wees expliciet: gebruik de gebiedende wijs bij de instructies. Maar vooral: test de begrijpelijkheid van uw veldnamen. Wat voor u een "Titel" is zal voor uw bezoeker wellicht een "Aanhef" zijn. Indien noodzakelijk: geef voorbeelden naast de velden.

Een formulier op de website geeft bezoekers de gelegenheid een bestelling te doen, te reageren, meer informatie op te vragen, enzovoort. Jammer genoeg zijn veel webformulieren niet effectief: ze zijn slecht gestructureerd. Hoe ziet een goed webformulier eruit? Enkele tips:

Omschrijving Gebruik
tekstveld Geschikt voor antwoord op 'open' vraag. Vrije tekstinvoer is makkelijk in gebruik, met daardoor wel verhoogde kans op foutieve invoer.
keuzerondje Geschikt voor antwoord op 'gesloten' vraag. Slechts n keuze mogelijk. Overzichtelijk omdat alle opties zichtbaar zijn, neemt wel ruimte in.
selectievak Geschikt voor antwoord op 'gesloten' vraag. Meerdere keuzes mogelijk. Overzichtelijk, maar neemt ruimte in.
keuzelijst Geschikt voor antwoord op 'gesloten' vraag. Uit lijst met opties moet n optie gekozen worden. Compact formaat, maar minder overzichtelijk: niet alle opties zijn zichtbaar.