Schroefdraad

1

 

 

Schroefdraad komt bij heel wat toestellen en mechanismen voor. Soms gebruikt men de schroefdraad om iets vast te maken en soms om iets te bewegen. Er bestaat dus een groot verschil tussen schroefdraad. Als we naar onze fiets kijken gebruiken we hier de schroefdraad om iets vast te maken .(wielen,zadel,pedalen…).

De fiets is een machine op wielen en één van de mooiste uitvindingen aller tijden.

We gaan dan ook verschillende onderdelen van de fiets gebruiken wanneer we op ontdekkingstocht gaan binnen de wereld van de schroefdraad .


2

 

 

 

 

 

 

 

 

1. Schroefdraad.

1.1 Inleiding.

Hoe ontstaat een schroeflijn?

Een schroeflijn ontstaat wanneer we een punt rond een as laten draaien en tegelijkertijd gelijkmatig zijdelings verplaatsen.
3

Hoe tekenen we een schroeflijn?

We stellen de cilinder waar de schroeflijn op getekend wordt voor door een rechthoek.
De schroeflijn is een schuine figuurlijn (HB)
De onzichtbare schroeflijn tekenen we in streeplijn(HB).

4 

Hoe ontstaat schroefdraad?

Stel je voor dat het potlood van het schroeflijn tekenapparaat vervangen wordt door een beitel die het materiaal verspaant. Dan kan je zeggen dat schroefdraad ontstaat door een cilinder te verspanen volgens een schroeflijn.

5 

po

1.2 Linkse en rechtse schroefdraad.

We weten nu hoe een schroefdraad ontstaat,maar er is nog een verschil. We kunnen ook nog een linkse en een rechtse schroefdraad hebben.

Als voorbeeld nemen we de draadspanner. Het is een mooie toepassing van linkse en rechtse schroefdraad.

Bij de draadspanner zijn beide schroefdraden nodig.
Waar zit de linkse en waar de rechtse schroefdraad?

6

Waar wordt linkse schroefdraad toegepast ?

 

13

gasontspanner

14

 

 

schroefdeksel met kinderveiligheid

 

15

 

fietspedaal (links)

16

 

veiligheidsdop

We gaan nog een stapje verder in onze ontdekkingstocht.
Er is bij schroefdraad niet alleen een verschil tussen links en rechts,maar ook het profiel kan verschillen.

 

1.3 Soorten schroefdraad volgens profiel.
 
Wat is een profiel?

Een profiel is een zijdebeeld of verticale doorsnede

BEVESTIGINGSSCHOEFDRAAD

 

DRIEKANTE schroefdraad

17 

 


18               METRISCHE
Metric Thread Form

 

 

 

19                   WHITWORTH
British Standard Whitworth Thread

 

 

 

BEWEGINGSSCHROEFDRAAD

 

VIERKANTE schroefdraad

20

 

RECHTHOEKIGE schroefdraad

21

TRAPESIUMVORMIGE schroefdr.

22

HALFRONDE schroefdraad
23

                                                 
Bij de driekante schroefdraad kan de tophoek verschillen.

Wat is een tophoek?

De hoek die de top van de schroefdraad maakt.

io

 

1.4 Spoed.

In het woordenboek staat bij het woordje " spoed": Snelle vooruitgang..
De spoed is de verplaatsing langs de as per omwenteling.

Wat is nu die spoed bij een schroeflijn en een schroefdraad?

spoed bij een schroeflijn
spoed is de afstand van schroeflijn tot de eerst volgende schroeflijn
24

 

 

spoed bij een schroefdraad
25spoed is de afstand van draadtop tot de volgende draadtop

 

 

spoed:algemeen
de zijdelingse verplaatsing bij één omwenteling

Kunnen we spoed meten?

We kunnen de spoed op verschillende manieren meten.

29

 

 

 

Wanneer de draadstang met schroefdraad niet bereikbaar is,of wanneer je er niet aan kan moet je anders te werk gaan.

De zeven stappen om spoed onrechtstreeks te meten:

Opmerking :
Als de spoed te klein is om hem te meten moeten we voorgaande methode herhalen maar in plaats van één omwenteling te maken ,draaien we meerdere omwentelingen en delen de afstand door het aantal omwentelingen!

We kunnen de spoed ook meten met draadkammen.
3031

 

1.5  Bewegingsschroefdraad.

Bekijk even onderstaand rekenvoorbeeld.

We hebben een bewegingsschroefdraad met spoed P = 5 mm.

We hebben een verdeelschijf met 50 verdelingen. ( av = 50 )


3241

 

De verdeelschijf onderverdelen

Als ik 1 omwenteling     draai verplaatst de slede 5mm
Als ik 2 omwentelingen draai verplaatst de slede 5 x 2 = 10 mm
Als ik 5 omwentelingen draai verplaatst de slede 5 x 5 = 25 mm

We tekenen op de verdeelschijf vijftig verdelingen.
Eén omwenteling is dus gelijk aan vijftig verdelingen.
Vijftig verdelingen is dus 5mm of de spoed

Één verdeling= 5mm : 50 = 0,1mm
De verplaatsing die we doen bij één verdeling noemen we de verplaatsing per verdeling :afkorting  VPV

 


1.6 Formules.

 

Tekstvak: de verplaatsing per verdeling =   spoed /  aantalverdelingen 

met deze formule kan ik steeds berekenen hoeveel millimeter
één verdeling verplaatsing geeft

De spoed (P) is 5mm en ik zou de slede graag 25 mm laten opschuiven.


Hoeveel omwentelingen zijn dat?


5 x 5 = 25mm dus 5 omwentelingen
Om bij een gegeven afstand(MAAT) het aantal omwentelingen te zoeken kunnen we ook een formule gebruiken.

Tekstvak: aantal omwentelingen    =   maat / spoed 

 

als het aantal omwentelingen niet juist uit komt en je een rest hebt, moet je nog het aantal resterende verdelingen berekenen.

Tekstvak: aantal verdelingen   =    rest / verplaatsing per verdeling 

 

rekenvoorbeeld 1:

steeds in drie stappen (behalve wanneer er geen rest is)

de maat  =  22 mm
de spoed =    5 mm
aantal verdelingen (op de verdeelschijf) = 50

1. aantal  omwentelingen  = maat : spoed=  22 : 5 = 4  omw                                                   
46Er dient nu nog 2mm verplaatst te worden.
Dit noemen we de rest.  

2. de verplaatsing per verdeling =  P:av  = 5:50 = 0,1 mm                                 

3. het aantal verdelingen = rest :vpv = 2:0,1 = 20       verdelingen ===> 4 omwentelingen en twintig verdelingen

draai

rekenvoorbeelden :

Bereken het aantal omwentelingen en verdelingen voor volgende opgaven :

opgave

oplossing

spoed

verdeelschuif
met verdelingen

maat

aantal omwentelingen

aantal verdelingen

5 mm

100

25

5

 

4 mm

20

49

12

20

3 mm

30

41

13

20

5 mm

50

541

108

10

1 mm

100

23,4

23

40

Oef 1 :
P = 5 mm
av = 100
maat = 25 mm

aantal  omwentelingen  = maat : spoed=  25 : 5 = 5  omw                                                   
47er dient nu nog 0 mm verplaatst te worden.

5 omwentelingen

  



 

Oef 2 :
P = 4 mm
av = 20
maat = 49 mm

aantal  omwentelingen  = maat : spoed=  49 : 4 = 12  omw                                                   
48Er dient nu nog 1 mm verplaatst te worden.
Dit noemen we de rest.  
de verplaatsing per verdeling =  P:av  = 4:20 = 0,05 mm                                 
het aantal verdelingen = rest :vpv = 1:0,05 = 20  verd.

12 omwentelingen en 20 verdelingen

  



 

 

Oef 3 :
P = 3 mm
av = 30
maat = 41 mm

aantal  omwentelingen  = maat : spoed=  41 : 3 = 13  omw                                                   
49Er dient nu nog 2 mm verplaatst te worden.
Dit noemen we de rest.  
de verplaatsing per verdeling =  P:av  = 3 : 30 = 0,1 mm                                 
het aantal verdelingen = rest :vpv = 2 :0,1 = 20  verd.

13 omwentelingen en 20 verdelingen

  



 

Oef 4 :
P = 5 mm
av = 50
maat = 541 mm

aantal  omwentelingen  = maat : spoed=  541 : 5 = 108  omw                                                   
50Er dient nu nog 1 mm verplaatst te worden.
Dit noemen we de rest.  
de verplaatsing per verdeling =  P:av  = 5 : 50 = 0,1 mm                                 
het aantal verdelingen = rest :vpv = 1 :0,1 = 10  verd.

108 omwentelingen en 10 verdelingen

  



 

Oef 5 :
P = 1 mm
av = 100
maat = 23,4 mm

aantal  omwentelingen  = maat : spoed=  23,4 : 1 = 23  omw                                                   
51Er dient nu nog 0,4 mm verplaatst te worden.
Dit noemen we de rest.  
de verplaatsing per verdeling =  P:av  = 1 : 100 = 0,01 mm                                 
het aantal verdelingen = rest :vpv = 0,4 :0,01 = 40  verd.

23 omwentelingen en 40 verdelingen